De heer S.B. Simonssen is zakenman.
Hij is blij dat hij elke dag naar kantoor toe kan.
Op kantoor heeft hij het erg naar zijn zin.
Maar hoe het binnenklimaat daar is geregeld, is minder slim…
Hij krijgt altijd hoofdpijn, irritatie van de ogen en luchtwegen
en op den duur was het zo dat de mate van verkoudheid en vermoeidheid stegen.
Net als Kortjakje was hij door de weeks een soort van ziek,
maar in het weekend voelde hij zich energiek.
Toen kreeg hij te horen dat het wel eens SBS zou kunnen zijn.
Deze diagnose vond hij niet erg fijn.
SBS heeft te maken met het binnenklimaat,
hij weet nu dat dát met zijn klachten in verband staat.
Ook heeft luchtverontreiniging ermee te maken.
Kan hij zelf maatregelen treffen of moet hij gaan staken?
SBS
SBS staat voor sickbuildingsyndroom. Het is een combinatie van specifieke symptomen die vaak in verband worden gebracht met de omstandigheden in een (kantoor)gebouw. De belangrijkste symptomen zijn hoofdpijn, vermoeidheid, verstopte neus, droge ogen, -keel en -huid. Andere symptomen zijn duizeligheid, concentratiegebrek, drukkend gevoel op de borstkas, kortademigheid, piepende ademhaling, niezen, last bij het dragen van contactlenzen, keelpijn, misselijkheid en desoriëntatie. Opvallend is dat bij het verlaten van het gebouw de klachten verdwijnen. Omdat de oorzaak waarschijnlijk in het gebouw ligt, is de kans groot dat de hele populatie van dat kantoor bekend is met de symptomen.
Er zijn verschillende factoren die een rol spelen: slechte ventilatie, micro-organismen afkomstig van luchtbehandelinginstallaties, vluchtige organische verbindingen afkomstig van nieuwe bouwmaterialen en meubilair, bestrijdingsmiddelen tegen ongedierte op de aanwezige planten en nog veel meer.
Binnenklimaat
Bij de verbranding van ons voedsel komt CO2 vrij. Via onze uitademingslucht raken we deze CO2 kwijt. Er is ventilatie nodig om zowel deze CO2 als lichaamsgeuren af te voeren. Een slechte kwaliteit van de lucht kan voor o.a. hoofdpijn en sufheid zorgen. Slechte ventilatie kan ook allergieën veroorzaken of verergeren.
De juiste temperatuur en luchtvochtigheid in een ruimte is belangrijk om goede werkprestaties te kunnen leveren. Uit onderzoek is gebleken dat er geen duidelijke relatie bestaat tussen het binnenklimaat en SBS-klachten. Wel is het zo dat kantoormedewerkers die zelf hun binnenklimaat kunnen beïnvloeden minder klachten hebben dan kantoormedewerkers die geen invloed erop hebben. Oftewel: de individuele invloed op het binnenklimaat lijkt belangrijker dan de werkelijke kwaliteit van het binnenklimaat.
Contaminanten afkomstig uit het gebouw
Gebouwmaterialen, maar ook vloerbedekking en meubilair, produceren chemische stoffen. Of deze stoffen een relatie met SBS hebben, is nog de vraag. In hoge concentraties kunnen chemische stoffen zeker tot irritatie van de slijmvliezen leiden, maar zulke hoge niveaus worden bijna nooit gehaald. Men vermoed dat de combinatie van blootstelling aan bepaalde chemische stoffen een rol kan spelen.
Contaminanten afkomstig uit de buitenlucht
Uitlaatgassen vanuit het verkeer kunnen in een gebouw terecht komen. Deze factor speelt maar in een beperkt aantal gevallen een rol en verklaart SBS-klachten slechts in uitzonderlijke gevallen.
(Micro)biologische contaminanten
Virussen, bacteriën, maar ook toxische afscheidingsproducten van micro-organismen zweven in grote getalen door de lucht. Evenals allergenen afkomstig van schimmels, mijten en huisdieren.
Zo is er bijvoorbeeld de zogenoemde ‘humidifier fever’ of luchtbevochtigerskoorts. Bij deze humidifier fever adem je micro-organismen in die afkomstig zijn van gecontamineerde luchtbevochtigingssystemen. Deze micro-organismen veroorzaken vervolgens een allergische reactie.
Mensen die atopisch zijn (dat is: een erfelijke aanleg hebben voor een allergie) lijken in sterkere mate klachten te vertonen ten aanzien van aspecifieke prikkels dan niet-atopische mensen.
Meestal hangen klachten niet samen met bepaalde individuele micro-organismen, maar met toxinen en stoffen die ontstekingsbevorderende effecten hebben. Als het lichaam deze stoffen herkent komen er reacties op gang zoals hoesten en benauwdheid en bij hoge blootstelling ook griepachtige verschijnselen.
Stoffen afkomstig van plantmateriaal en schimmels spelen ook een rol bij SBS. Bij waterschade, vochtproblematiek of problemen met ventilatie zijn dit soort stoffen meestal in hoge concentraties aanwezig.
Ook allergenen kunnen in gebouwen aanwezig zijn. Allergenen van huisstofmijten en katten kunnen ervoor zorgen dat je gesensibiliseerd (=gevoelig gemaakt) wordt voor deze allergenen en/of dat je allergische klachten verergeren. Bronnen van deze allergenen zijn vaak niet in gebouwen aanwezig, maar de allergenen zelf kunnen wel makkelijk vanuit de woonomgeving naar het gebouw worden meegenomen. Uit onderzoek is gebleken dat allergenen worden meegenomen vanuit huishoudens met katten. Deze allergenen komen zo bijvoorbeeld in scholen terecht en kunnen bij medeleerlingen die thuis geen kat hebben, maar wel gesensibiliseerd zijn voor katten, klachten veroorzaken.
Andere factoren
De oorzaak van het sickbuildingsyndroom is vaak niet regelrecht aan te wijzen. De sickbuildingsyndroom-klachten zijn aspecifiek en kunnen veel voorkomen, ook als er geen sprake is van SBS.
Of werkstress veroorzaak of medeveroorzaker is van het sickbuildingsyndroom is nog een omstreden feit. Stress kan echter wel bijdragen aan de klachten en kunnen bestaande klachten verergeren.
Geschreven door Janine Zuidbroek







0 


